- Türkiye'nin UFRS ile uyumlu standartları
- TFRSTürkiye'nin UFRS ile uyumlu standartları
- Yüksek enflasyon raporlaması uygulanır
- TMS 29Yüksek enflasyon raporlaması uygulanır
- Kayıttan iki raporlama çıktısı
- TekKayıttan iki raporlama çıktısı
İhtiyaç
Türkiye'deki iştirak her ay geç raporlar; çünkü yasal defter, grup politikasına elle, tek bir kişi tarafından, bir hesap tablosunda dönüştürülmektedir ve bu dönüşüm hiç kontrol edilmemektedir.
Yaklaşımımız
Yasal hesap planı grup hesap planıyla bir kez eşleştirilir; tekrar eden politika farkları her ay yeniden türetilmek yerine sürekli düzeltme haline getirilir; dönüşüm, yazarından başka birinin kontrol edebileceği şekilde belgelenir.
Sonuç
Her iki rakam setini de aynı kaynaktan üreten bir ay sonu ve farkların yutulmak yerine açıklandığı bir raporlama.
Bir şirket, iki kural seti
Yabancı bir grubun Türkiye iştiraki aynı anda iki kurallar bütününe tabidir. Yerel olarak neyin beyan edileceğini Vergi Usul Kanunu ve Tek Düzen Hesap Planı belirler. Konsolidasyona neyin gireceğini ise ana ortağın muhasebe politikası — çoğu durumda UFRS — belirler. Kamu Gözetimi Kurumu tarafından yayımlanan TFRS, UFRS ile uyumludur ve bu bir kolaylıktır; ancak vergi mevzuatına göre tutulan yasal defter TFRS değildir ve hiçbir zaman öyle olması amaçlanmamıştır.
Farklar egzotik değil, öngörülebilirdir:
- Amortisman. Faydalı ömürler vergi mevzuatında belirlidir; grup ömürleri fiili kullanımı yansıtır.
- Karşılıklar. Kıdem tazminatı UMS 19 kapsamında aktüeryal olarak hesaplanır; vergi defterinde büyük ölçüde ödendiğinde muhasebeleştirilir.
- Hasılatın zamanlaması. UFRS 15 edim yükümlülükleri her zaman fatura tarihiyle örtüşmez.
- Kiralamalar. UFRS 16 kullanım hakkı varlığını bilançoya alır; vergi defterinde kira gideri kalır.
- Kur. UMS 21 uyarınca geçerli para birimi Türk lirası olmayabilir; yasal defterin ise böyle bir seçeneği yoktur.
- Yüksek enflasyon. Türkiye UMS 29 / TMS 29 ölçütlerini karşıladığından grup raporlaması çeviri değil düzeltme gerektirir.
Dönüşümü aylık bir krizden çıkarıp varlığa dönüştürmek
Sorun genellikle farkların bilinmemesi değildir. Sorun, dönüşümün tek bir hesap tablosunda yaşaması, her ay zaman baskısı altında yeniden kurulması ve kimsenin takip edemediği için kimsenin kontrol etmemesidir.
Biz eşleştirmeyi hesap tablosundan çıkarıp defterin içine taşırız. Her yasal hesap, grup hesabıyla bir kez eşleştirilir. Tekrar eden her politika farkı, dayanağı belirtilmiş sürekli bir düzeltmeye dönüşür; böylece ay sonu bu farkı yeniden keşfetmek yerine uygular. Geriye gerçekten değerlendirme gerektiren konular kalır — değer düşüklüğü, hasılat kesme, karşılıklar — ki kontrolün dikkati zaten baştan burada olmalıydı.
Merkeze ulaşan çıktı
Grubun kendi formatında ve dilinde aylık bir paket: eşleştirilmiş mizan, her farkın açıklandığı düzeltme tablosu, yerel yasal pozisyon ve değişen kalemlere ilişkin kısa bir değerlendirme. Denetçiler aynı dosyayı arkasındaki çalışma kâğıtlarıyla birlikte alır; bu, denetimi bir tartışmayla başlatmak yerine kısaltır.
Bağımsız denetim eşiği nereye giriyor
Türkiye’de bağımsız denetim, Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlenen eşiklerin üzerinde zorunludur: aktif toplamı, net satış hasılatı ve çalışan sayısının üst üste iki hesap döneminde birlikte değerlendirilmesiyle. Eşikler dönemsel olarak güncellendiğinden, kapsamda olup olmadığı geçen yıldan varsayılmak yerine her yıl yeniden test edilmelidir; büyüyen şirketler bu eşikleri fark etmeden aşar.